Een gezonde voedselomgeving stimuleert gezond eten. Met een pilotstudie is bekeken in hoeverre een afwegingskader gemaakt kan worden om een gezonde of ongezonde voedselomgeving te kwantificeren.
Samenvatting
Inleiding:
Obesitas en overgewicht zijn wereldwijd een groot probleem en worden voor een groot deel veroorzaakt door een overvloed aan ongezonde voeding in de voedselomgeving. De noodzaak om een gezonde voedselomgeving te creëren is groot, maar de lokale implementatie hiervan blijkt lastig vanwege een gebrek aan wetgeving. Dit onderzoek beoogt de meest geschikte indicator te vinden om de gezondheid van de voedselomgeving op gebiedsniveau te meten en een afwegingskader te ontwikkelen voor het reguleren van de voedselomgeving op lokaal niveau.
Methode:
Door middel van een kwantitatieve cross-sectionele studie is de mate van gezondheid van het voedselaanbod per voedselaanbieder in een pilotstraat in Amsterdam in kaart gebracht. Per product of samengesteld gerecht is bepaald of het binnen of buiten de Schijf van Vijf viel. Deze resultaten zijn vergeleken met de best passende bestaande methode voor het classificeren van de mate van gezondheid op het niveau van voedselaanbieders. Op basis hiervan hebben we de Voedselomgevingsscore op straatniveau berekend, waarna een afwegingskader is ontwikkeld.
Resultaten:
Zo’n 80% van het voedselaanbod in de pilotstraat viel buiten de Schijf van Vijf. De eerder ontwikkelde gezondheidsscore op basis een Delphi-procedure kwam het beste overeen met de mate van gezondheid van het voedselaanbod per voedselaanbieder. De pilotstraat kreeg een Voedselomgevingsscore van 3,6 op een schaal van 1 tot 10. Op basis hiervan is een concreet afwegingskader ontwikkeld in de vorm van een beslisboom. In gebieden met een Voedselomgevingsscore lager dan 5,5 is het, op basis van de beslisboom, niet toegestaan dat ongezonde voedselaanbieders zich vestigen.
Conclusie:
Deze pilotstudie maakt aannemelijk dat de Gezondheidsscore een goede maat is voor de gezondheid van het voedselaanbod van voedselaanbieders. De ontwikkelde Voedselomgevingsscore en beslisboom kunnen worden gebruikt om de voedselomgeving op gemeentelijk niveau te reguleren. Vervolgonderzoek moet uitwijzen of zo’n afwegingskader werkt in de praktijk, en zal leiden tot een gezondere voedselomgeving op straatniveau, tot gezondere voedselaankopen en uiteindelijk het verminderen van overgewicht en obesitas.
Van dit onderzoek is een artikel verschenen in NRC en opgenomen in een onderzoeksrapport van UvA.