Onderzoek heeft aangetoond dat vaccinatieprogramma’s onder andere in Nederland geleid hebben tot significante daling van ziekten waartegen wordt gevaccineerd, met een prevalentie die richting nul gaat. Vanuit deze programma’s wordt aan ouders en/of verzorgers van een pasgeborene een vaccinatieaanbod gedaan en is aan hen om een keuze te maken om hun kind wel of niet te laten vaccineren.
Samenvatting
Introductie
De WHO beschouwt vaccinatietwijfel als volksgezondheidsprobleem omdat het een van de redenen is die de vaccinatiegraad verlaagt. Vaccinatietwijfel kan optreden als ouders een keuze dienen te maken om hun kind al dan niet te vaccineren. Jeugdgezondheidszorg(JGZ)-professionals fungeren als de contactpersonen voor ouders aangaande het Rijksvaccinatieprogramma (RVP), maar er is beperkte kennis over de invulling van hun professionele rol bij vaccinatietwijfel. Dit onderzoek is opgezet om inzicht te verkrijgen in de rol, bevorderende en belemmerende factoren en behoeftes van JGZ-professionals bij het ondersteunen van ouders die twijfelen over deelname aan het RVP.
Methode
Een kwalitatief onderzoek met semigestructureerde interviews met JGZ-professionals werd uitgevoerd. Frameworkanalyse is toegepast.
Resultaten
JGZ-professionals benoemden hun rol in de competentiedomeinen: ‘Vakinhoudelijk handelen’, Communicatie’ en ‘Samenwerking’. Bevorderende factoren waren luisteren naar de behoefte ouders en adequate scholing van JGZ-professionals. Belemmerende factoren waren dat een extra contactmoment niet passend is bij de behoefte van ouders en dat er onvoldoende aandacht is voor gesprekstechnieken. Professionals uitten de behoefte aan meer tijd tijdens consulten, training in gesprekstechnieken en betere samenwerking met ketenpartners voor tijdige informatievoorziening over RVP-vaccinaties.
Conclusie
In dit onderzoek hebben JGZ-professionals diverse rollen bij vaccinatietwijfel, bevorderende en belemmerende factoren en behoeften benoemd. Ze luisteren naar twijfelende ouders en sluiten aan bij hun behoefte en vragen. Ze benadrukken de noodzaak van betere samenwerking met ketenpartners voor tijdige informatievoorziening aan ouders over RVP-vaccinaties, scholing in gesprekstechnieken ter bevordering van hun professionele ontwikkeling en voldoende tijd voor gesprekken met ouders.